ئەركىن ئۇيغۇر،ئۇيغۇر ئاگېنىتلىقى، 5-يانۋار، 2024-يىلى 2023-يىلى ختاي كومپارتىيسى ۋەتىنىمىزدە ئۆز مەنپەئىتى ۋە ئوبرازى ئۈچۈن غايەت زور دىپلوماتىك پائالىيەتلەرنى ئىلىپ بارغان بىر يىل بولدى. ختاي ئاساسلىقى ئوتتۇرا ئاسيا، ئوتتۇرا شەرق، مۇسۇلمان ۋە ئەرەب دۆلەتلىرى، ئافرىقا دۆلەتلىرى ۋەكىللىرىدىن بولۇپ 30 قېتىمدىن ئارتۇق چوڭ دىپلوماتىك پائالىيەت ئۇيۇشتۇرغان. ئۇنداقتا ختاي 2023-يىلى مۇستەملىكە ئاستىدىكى ئۇيغۇرستاندا […]
ختاي
1. 14-نۆۋەتلىك ختاي مەملىكەتلىك خەلق قۇرۇلتىيى 1-يىغىنىدا ساختا سايلام ئارقىلىق يېڭى بىر نۆۋەتلىك ختاي دۆلەت رەھبەرلىرى ۋۇجۇدقا كەلدى، دىكتاتۇر شى جىنپىڭ تولۇق ئاۋاز بىلەن ختاي دۆلەت رەئىسلىكىگە، ختاي مەركىزىي ھەربىي كومىتېتنىڭ رەئىسلىكىگە سايلاندى. 2. پۈتۈن ختاي كومپارتىيەسىدە شى جىن پىڭنى مەركەز قىلغان دىكتاتۇرلىشش قەدىمى تىزلەشتى. شى جىنپىڭ يېڭى دەۋر «ختايچە» […]
شۆھرەت ھوشۇر خىتاينى چۈشىنىش تەس ئەمەس، ھاكىمىيىتى ئاستىدا ياشاپ باققانلار ئۈچۈن، ئەمما چشەندۈرۈش قېيىن دەردىنى تارتىپ باقمىغانلارغا. يېقىندا تۈركىيەدىكى سەپدىشىمىز دوكتور ئۆمەر قۇل ئەپەندى بىر تېلىۋىزىيە سۆھبىتىدە خىتاينى ناھايىتى ئوبرازلىق قىلىپ مۇنداق تەسۋىرلىدى: » شۇنداق، مەيلى ئۆتمۈش مەيلى بۈگۈن بولسۇن، دۇنيادىكى بارلىق مۇستەملىكىچىلەرنىڭ شۇئارى ۋە تەبىئىتى ئوخشاش، ›سېنى بېقىۋاتىمەن‹ دەپ […]
ختاي دىكتاتۇرى، ئۇيغۇر قىرغىنچىلىقىنىڭ پىلانلىغۇچىسى شى جىن پىڭ ھەر يىلى يېڭى يىل مۇناسۋىتى بىلەن تەبرىك سۆزى سۆزلەيدۇ. مۇھاجىرەتتىكى ئۇيغۇرلار، بولۇپمۇ ئۇيغۇر مىللىتىنىڭ تەقدىرىگە كۆڭۈل بۆلىدىغانلار ئۇنىڭ سۆزلىرىگە دىققەت قىلىشى، چۈشىنىشى كىرەك.ئۇيغۇر ئاگېنىتلىقى ختاي خەلق تورى ئىلان قىلغان مەزكۇر سۆزنى ئەينەن سۇندى: يېڭى يىل ھارپىسىدا، ختاي دۆلەت رەئىسى شى جىنپىڭ مەركىزىي […]
ئەركىن،ئۇيغۇر ئاگېنتلىقى، 27-دېكابىر ختاي مەركىزى تەشۋىقات منسترلىكىنىڭ تەشكىللىشى بىلەن «جۇڭگوچە زامانىۋىلاشتۇرۇش مۇساپىسىدە شىنجاڭنىڭ كىشىلىك ھوقۇق ئىشلىرىنىڭ يۇقىرى سۈپەتلىك تەرەققىياتىنى ئىلگىرى سۈرۈش» 2023-يىللىق نەزەرىيە مۇھاكىمە يىغىنى ۋە ھېكايىلەردىن بەھرىمەن بولۇش يىغىنى 12-ئاينىڭ 20–كۈنى شىنجاڭ ئۈرۈمچىدە ئۆتكۈزۈلگەن. يىغىن مەزگىلىدە، «شىنجاڭنىڭ كىشىلىك ھوقۇقنى قانۇنچىللىق جەھەتتىن كاپالەتلەندۈرۈش دوكلاتى» كۆك تاشلىق كىتاب رەسمىي ئېلان قىلىنغان. […]
ئەنۋەرجان، ئۇيغۇر ئاگېنتلىقى، 27-دېكابىر ئۇيغۇر ئاگېنتلىقىنىڭ تەكشۈرشىچە، ختاي مەملىكەتلىك سىياسىي كېڭەشنىڭ رەئىسى ۋاڭ خۇنىڭ 2023-يىلى كۆپ قېتىم ختاينى ئايلىنىپ، ختاي «جۇڭخۇا مىللىتى ئورتاق گەۋدىسى»كىملىكى نەزەرىيسى ھەققىدە مەخسۇس يېغىن ئاچقان ۋە سۆزلىگەن. «جۇڭخۇا مىللىتى ئورتاق گەۋدىسى» بولسا- ختاي ھاكېمىيتىنىڭ ختاي بولمىغان مىللەتلەرنى سۈمۈرۈپ يوقتىش ئۈچۈن ئوتتۇرىغا چىقارغان يېڭى نەزەىيە بولۇپ، ئۇنىڭ […]
ختاي كومپارتىيەسى مەركىزىي كومىتېتى 12-ئاينىڭ 26-كۈنى چۈشتىن بۇرۇن بېجىيڭ خىتاي خەلق سارىيىدا سۆھبەت يىغىنى ئۆتكۈزۈپ، ماۋ زېدۇڭ دۇنياغا كەلگەنلىكىنىڭ 130 يىللىقىنى خاتىرىلىدى. ماۋزىدۇڭ- ئۇيغۇرلارنىڭ زىمىننى مۇستەملىكە قىلىش ئۈچۈن ئۇيغۇرلار قۇرغان شەرقى تۈركستان جۇمھۇرىيتىنى يېمىرىشكە بۇيرۇق قىلغۇچى ۋە ئاتالمىش شنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونى قۇرۇشقا ئىمزا ئاتقۇچىدۇر. ماۋزىدۇڭ (1893-1976) – 20-ئەسرگە قانلىق […]
ئەكرەمجان، ئۇيغۇر ئاگېنىتلىقى،21-دېكابىر ختاي روسيە ۋە ئىراننى ئۆزىنىڭ ئامېرىكىغا قارشى تۇرۇشتىكى ئېتتىپاقدىشى دەپ تونۇيدۇ، 2022-يىلىدىن بىرى، ختاي روسيەنىڭ ئۇكرائىناغا قىلغان تاجاۋزۇچى ئۇرۇشىنى دىپلوماتىيە، تەشۋىقات ۋە ئېقتسادى جەھەتتە قوللاپ كەلمەكتە. ختاي تەشۋىقات ۋاستىسى-گىلوبال تايمىز (يەر شارى ۋاقىت گېزىتى)نىڭ خەۋەر قىلىشچە، ئۇكرائىنا ختاينىڭ تۆمۈر يول منسترلىكىنى «خەلقئارالىق ئۇرۇشنى قوللىغۇچى ئورگان»تېزىملىكىگە كىرگۈزگەنلىكىنى ئىلان […]
مەقسەت: ئامېرىكىغا تاقابىل تۇرۇش كۈچىنى يۇقىرى كۆتۈرۈش ۋە ئامېرىكىنى چەلەشتىن ئىبارەت. (ختاي، ئۇيغۇرلار ھەققىدىكى كۆپ تىللىق خەۋەرلەر ئۈچۈن، دۇنيانى ئۇيغۇرلار ھەققىدە ئشەنچىلىك خەۋەرلەر بىلەن تەمىنلەش ئۈچۈن ئۇيغۇر تايمىز خەلقئارا قانىلىنى زىيارەت قىلىڭ: www.uyghurtimes.com ) ئىنگىلىزچە مەنبەسى:
ئەركىن، ئۇيغۇر ئاگېنىتلىقى، 14-دېكابىر 14-دىكابىر كۈنى سەھەردە، ختاي (خوڭكوڭ)ساقچى دائىرلىرى ئامېرىكا ۋە ئەنگىلىيەدە پائالىيەت ئىلىپ بارىدىغان بەش نەپەر خوڭكوڭلۇق پائالىيەتچىنىڭ ھەر بىرىنىڭ كاللىسغا 1 مىلىيون دوللار مۇكاپات بىلەن تۇتۇش بۇيرۇقى ئىلان قىلدى. بۇ پائالىيەتچىلەر يىللاردىن بىرى، خوڭكوڭنىڭ دىموكراتىيە ۋە كىشلىك ھوقۇقى ئۈچۈن ھەرىكەت ئىلىپ بىرىۋاتقان بولۇپ، كۆپ قسمى شۇ دۆلەتلەرنىڭ […]
مەرغۇبە، ئۇيغۇر ئاگېنىتلىقى، 12-دىكابىر 9-دىكابىر كۈنى ئامېرىكا تاشقى ئشلار منسترلىكى ۋە(بەزى تاراتقۇلاردا ئامېرىكا دۆلەت مەھكىمىسى) ۋە ئامېرىكا مالىيە مىنىستىرلىقى ئىككى ختاي ئەمەلدارىنى ئادەمنى جازالاش تېزىملىكىگە كىرگۈزدى. ئامېرىكا دۆلەت زېمىنى بىخەتەرلىكى مىنىستىرلىقى ئامېرىكىنىڭ ئالاقىدار قانۇنىغا ئاساسەن ئۈچ ختاي كارخانىسىنى «ئۇيغۇرلارنى مەجبۇرىي ئەمگەككە سېلىشنىڭ ئالدىنى ئېلىش قانۇنى» ئەمەلىي گەۋدىسى تىزىملىكىگە كىرگۈزگەنلىكىنى جاكارلىدى. […]
تۇرسۇنجان، ئۇيغۇر ئاگېنتلىقى، 6-دىكابىر ئىتالىيەنىڭ ئايال باش منستىرى گېئورگىيە مىلونى يتەكچىلىكىدىكى ھۆكۈمەت بېجىڭغا ئىتالىيەنىڭ بۇ يىل ئاخىرىدىن باشلاپ، ختاينىڭ « بىر يول بىر بەلباغ»پىلانىدىن رەسمى چېكىنىدىغانلىقىنى ئۇقتۇرۇش قىلدى. ختاينىڭ « بىر يول بىر بەلباغ»پىلانى-ختاي دۆلەت رەئىسى شى جىن پىڭ 2013-يىلى ئىلان قىلغان يەرشارى ئېقتسادى تۈرى بولۇپ، ئاسيا، ئافرىقا، ياۋروپا بويلاپ، […]
تەييارلىغۇچى: ئەكرەمجان، 4-دېكابىر ختاينىڭ چوڭ تاراتقۇلىرىدىن 163 (ئاسان تور)نىڭ باش سەرلەۋھەسدە خەۋەر قىلىشچە، ختاي تاشقى ئشلار منسترلىكى باياناتچىسى ۋاڭ بىن بىن قىرغىنچىلىق ئاستىدىكى ئەركىنلىكى چەكلەنگەن ئۇيغۇر خەلقىنىڭ بىر ئەزاسى بولغان «دەرىجىدىن تاشقىرى چولپان» دىلرابانىڭ ئۇيغۇرچە كىيم كېيىپ ئۇسۇل ئويناۋاتقان رەسملىرىنى تارقاتقان. ۋاڭ بىن بىن مۇنداق يازغان:« دىلرابا جۇڭگو شنجاڭنىڭ كىيمىنى […]
بۈگۈنكى مالايسيا تور بېكىتىنىڭ خەۋەر قىلىشچە، مالايشىيا باش منستىر ئەنۋەر 26-چېسلا، مەزكۇر دۆلەتنىڭ 12-ئاينىڭ 1-كۈنىدىن باشلاپ، ختاي قاتارلىق دۆلەتلەردىن كەلگەن ساياھەتچىلەرگە 30 كۈن ئىچىدە ۋىزا كەچۈرۈم قىلىش تەدبىرىنى يولغا قويىدىغانلىقىنى بىلدۈرگەن. بۇ تەدبىر يولغا قويۇلغاندىن باشلاپ، مالايشىياغا ساياھەتكە بارىدىغان ختاي، سەئۇدى ئەرەبىستانى، تۈركىيە قاتارلىق دۆلەتلەردىكى ساياھەتچىلەرنىڭ چېگراغا كىرىش مۇددىتى 30 […]
ئەخمەتجان، ئۇيغۇر ئاگېنىتلىقى، 1-دىكابىر ئۇيغۇر ئاگېنىتلىقىنىڭ ئىگەللىشىچە، ختاي دائىرلىرى ئۇيغۇر قىرغىنچىلىقىغا قارشى خەلقئارالاشقان تەشۋىقاتىنى كۈچەيتىش ئۈچۈن ئۇيغۇر پېچاق مەدەنىيتى ۋە دارۋازلىق مەدەنىيتىنىڭ بۆشۈكى بولغان يېڭى ھېسار شەھىرىدە بۇ يىل نويابىردىن باشلاپ، كەچلىك بازار ئېچشقا يولغا قويغان. كەچلىك بازار-ئۇيغۇرلارنىڭ ھەر قانداق شەھەر-بازاردا يۈز يىللاردىن بىرى داۋاملاشتۇرۇپ كىلىۋاتقان ئەنئەنىلىرىدىن بىرى بولۇپ، بۇ […]
تەييارلىغۇچى: ئەھمەتجان، ئۇيغۇر ئاگېنىتلىقى 1-دېكابىر ئىراق-ختاي سودا ئۇيۇشمىسىنىڭ قۇرۇلۇش مۇراسىمى 11-ئاينىڭ 25-كۈنى ئىراق پايتەختى باغدادتا ئۆتكۈزۈلدى ختاي ئوتتۇرا شەرقتە داۋاملىق ئۆز تەسر كۈچىنى كېڭەيتمەكتە.ئېقتساد ۋە ئاتالمىش «تىچلىق دىپلوماتىيەسى»بۇنىڭ ئۈچۈن ئاساس ھازىرلىماقتا. ئىراق سودا مىنىستىرى قۇرەير، ختاينىڭ ئىراقتا تۇرۇشلۇق باش ئەلچىخانىسىنىڭ مەسلىھەتچىسى شۈ خەيفېڭ، ئىراق-ختاي سودا ئۇيۇشمىسىنىڭ باشلىقى ھەيدەر رۇبەيىر، ئىراق […]
تۇرسۇنجان، ئۇيغۇر ئاگېنىتلىقى، 30-نويابىر تەيۋەن پىرەزدىنتى ساي يىڭ ۋىن نيۇيورك ۋاقىت گېزىتىنىڭ زىيارىتىنى قوبۇل قىلغاندا، ختاينىڭ تەيۋەنگە ھۇجۇم قىلىشقا زىېھنى يېتشمەيدىغانلىقىنى ئوتتۇرىغان قويغان، ئۇ مۇنداق دىگەن:« مىنىڭچە، نۆۋەتتەدۆلەت ئىچىدىكى مەسللەر ختاي رەھبەرلىكىنى ئىگەللىۋالدى.ئويۇمچە، ھازىر ئۇلار ئۈچۈن تەيۋەنگە چوڭ ھۇجۇم تەشكىللەش ياخشى ۋاقىت ئەمەس.ئېقتسادى، پۇل-مۇئامىلە ۋەزىيتى مەسللەر، سياسى كىرزىسلار ھەممىسى ئۇلار […]
تۇرسۇنجان، ئۇيغۇر ئاگېنتلىقى،245-نويابىر ب ب سى خەۋىرىگە ئاساسلانغاندا، شى جىن پىڭ بايدىن بىلەن كۆرۈشكەندە،ئۆزىنىڭ ختاي ئازاتلىق ئارميسىنىڭ 2027-يىلى بولسۇن ياكى 2035-يىلى بولسۇن تەيۋەنگە ھۇجۇم قىلىش پىلانى يوقلۇقىنى ئوچۇق ئوتتۇرىغا قويغان.ئەمما ئامېرىكا مەركىزى ئاخبارات ئىدارىسى باشلىقى مۇنداق دىگەن: قولىمىزدا، شى جىن پىڭنىڭ ختاي ئازاتلىق ئارمىيسگە 2027-يىلىدىن بۇرۇن تەيۋەنگە ھۇجۇم قىلىشقا تەييارلىق […]
ئۇيغۇر ئاگېنتلىقى ئۇيغۇرچە بۆلۈم تەييارلىدى. خارۋارد، جورج ۋاشنگىتون، ختاي فۇدەن ۋە بېجىڭ ئۇنېۋىرستىتى قاتارلىق ئاكادىمىك ئورۇنلار بىرلىشپ ئورۇنلاشتۇرغان «ھەمكارلىق ۋە رىقابەت: ختاي ۋە ئامېرىكا » ناملىق چوڭ تېپتىكى مۇھاكىمە يېغىنىدا، بارلىق مۇتەخەسسلەر بىردەك ھالدا ختاينىڭ ئامېرىكىنىڭ دۇنيادىكى سياسى -دىپلوماتىك رەھبەرلىكى، تېخنىكا ئەۋەزللىكى ۋە تەرەققىياتى، ئېقتسادى دەرىجىدىن تاشقىرى كۈچ، ھەربى كۈچى […]
مەھمۇتجان، ئۇيغۇر ئاگېنىتلىقى،20-نويابىر (ئەسكەرتىش: ئۇيغۇر ئاگېنىتلىقىنىڭ بۇ ئەرەب -مۇسۇلمان دىپلوماتىيە منستىرلىرى ياكى بۇ خەۋەرنى ئىلان قىلغۇچى مېدىالار بىلەن ھىچقانداق ئالاقىسى يوق، ئۇلارنىڭ بېجىڭ زىيارىتىنى ئۇيغۇر ئاگېنىتلىقى ئەمەس، دۇنيا مېديالىرى ئاۋال خەۋەر قىلدى. نۇرغۇن خەۋەرلەردە ئشلىتىلگەن سۆز-جۈملىلەر ئەرەب ۋە مۇسۇلمان دۆلەتلىرىگە قارشى ناھايتى ئىغىر ۋە كەسكىن بولۇپ، ئۇيغۇر ئاگېنىتلىقى تۆھمەت-ئۆسەك سۆزلەردىن […]