2019- يىلى 29- ماي، ئامېرىكا خىتاينى شەرقىي تۈركىستاندا خالىغانچە تۇتقۇن قىلىنغان ئۇيغۇر ۋە باشقا مۇسۇلمان ئاز سانلىق مىللەتلەرنى قۇيۇپ بېرىشكە چاقىرىپ، ئۇلارنىڭ ھېيتنى ئۇرۇق-تۇغقانلىرى بىلەن ئۆتكۈزىشى كېرەكلىكىنى بىلدۈردى.
سىياسەت
خەلىقئارا قەلەمكەشلەر جەمىيىتى خىتاي ھۆكۈمىتىدىن تۈرمىدىكى 11 نەپەر ئۇيغۇر ئەدىپىلىرىنى قويۇپ بېرىشكە چاقىرىق قىلدى
ئۇيغۇر سىياسى پائالىيەت ئاكىتپلىردىن روشەن ئابباس خانىم شەرقى تۈركىستان مەسىلىسىنى ئاڭلىتىش ئۈچۈن ئاۋىسترىيە پايتەختى ۋېئانناغا يېتىپ كەلدى.
5-ئاينىڭ 28-كۈنى بۈگۈن دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيدىن ئۇيغۇر پائالىيەتچى ئۈمىد ئاگاھى ئەپەندىم تەيۋەندە ئۇيغۇر مەسىلىسىنى تۇنۇشتۇردى.
شەرقى تۈركىستان ئۆلىمالار بىرلىكىدىن ئۆلىمالار بىرلىكى رەئىسى دوتسېنت دوكتۇر ئاتائۇللاھ شاھيار باشچىلىقىدىكى بىر ھەيئەت، دۇنيا ئىسلام ئىتتىپاقى تەرىپىدىن مەككە مۇكەررەم شەھىرىدە چاقىرىلغان قۇرئان ۋە سۈننەتتە ئوتتۇراھاللىقنىڭ ئەھمىيىتى ناملىق يېغىنغا رەسمىي تەكلىپ بىلەن قاتناشتى.
شەرقى تۈركىستان مىللىي مەجلىسى رەئىسى سىيىت تومتۈرۈك ئەپەندىم 5-ئاينىڭ 27-كۈنى بۈگۈن خىتاينىڭ ئىستانبۇلدىكى ساختا ئىپتار پائالىيتىگە قارشى ئىپتارغا جىددى چاقىرق قىلدى.
5-ئاينىڭ 26-چېسلا بۈگۈن نورۋېگىيەنىڭ پايتەختى ئوسلودا نورۋېگىيە پارلامېنتىنىڭ ئالدىدا نورۋېگىيە ئۇيغۇر كومىتېتى تەرىپىدىن ئورۇنلاشتۇرۇلغان «لاگىر قۇربانلىرى تەزىيە نامايىشى» ئۆتكۈزۈلدى.
دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىينىڭ مېينخۈندىكى مەركىزىدە 25ۋە 26-چىسلا ئىككى كۈنلۈك گۇۋاھلىق بېرىش پائالىيتى ئۆتكۈزۈلدى.
پا
5-ئاينىڭ 24- چىسلا بۈگۈن شەرقى تۈركىستان مىللىي مەجلىسى رەئىسى سىيىت تومتۈرۈك ئەپەندىم تۈركىيە سابىق باش مىنىستىرى، ئىستانبۇل بۈيۈك شەھەر باشلىقى جۇمھۇر ئىتىپاقى نامزاتى ھۆرمەتلىك بىنالى يىلدىرىم ئەپەندىم بىلەن كۈرۈشتى.
2019-يىلى 5-ئاينىڭ 22-كۈنى ئامېرىكا ھۈكۈمىتى خىتاينىڭ 13كارخانىسى ۋە بىر قىسىم شەخىسلەرگە چەكلەش ئېلىپ باردىغانلىقىنى ئېلان قىلدى.
2019- يىلى 21- ماي، ئاۋستىريەدىكى ئاكتىپ ئۇيغۇر سىياسى پائالىيەتچىلەردىن ئەسمۇتۇللاھ، مەۋلان ئەپەندىم ۋە مەھبۇبە خانىملار ئاۋستىريە پارلامىنت ئەزاسى مارتا بىسمان خانىمنىڭ تەكلىپىگە بىنائەن مارتا خانىمنىڭ خۇسۇسى ئىشخانىدا كۈتۈۋېلىنغان.
ت
دۇنيا ئۇيغۇر قۇرۇلتىيى ئىجرائىيە كومىتىتىنىڭ رەئىسى ئۆمەر قانات ئەپەندى تېكساس شىتاتىدىكى ئۇيغۇرلارنى ئامىرىكا دۆلەت مەجلىسى ئوتتۇرغا قويغان ئىككى قانۇن لاھىيسىنىڭ ئىمزا ئىشلىرى ئۈچۈن جىددى چاقىرىق قىلدى. تۆۋەندە بىز بۇ ئىككى قانۇن لاھىيەسى ۋە ئۇنىڭ نۆۋەتتىكى تەرەققىيات ئەھۋالىنى تەپسىلى بايان قىلىمىز.
ئەزىز سۇلايمان ئەپەندىم ئۆزى تۇرىۋاتقان شەھەر مېمفىستە(تېنىسى شىتاتى) ئۆتكۈزۈلگەن 13-قېتىملىق ئىتىقاد گىرەلشمە سۆھبىتى ئىپتار پائالىيىتىدە قىسقا لىكسىيە سۆزلەپ ئۆزنىڭ ھىكايىسى ئارقىلىق ۋەتىنىمىزنىڭ ئەھۋالىنى ئىپتارغا كەلگەن خىرىستىيان، يەھۇدى ۋە مۇسۇلمان ئاھالىسىگە تونۇشتۇردى.
2019- يىلى 5- ئاينىڭ 20- كۈنى، ئامېرىكىنىڭ ۋىيانادا تۇرۇشلۇق ئەلچىخانىسى رەسمىي تىۋىتتىر ھىسابىدا شەرقىي تۈركىستاندىكى رامىزان ۋەزىيىتى ھەققىدە تىۋىت يوللىغان. بۇ ئۇچۇرنىڭ تەرجىمىسى تۆۋەندىكىچە:
2019- يىلى 5- ئاينىڭ 20- كۈنى، ئامېرىكىنىڭ خىتايدا تۇرۇشلۇق ئەلچىخانىسى رەسمىي تىۋىتتىر ھىسابىدا شەرقىي تۈركىستاندىكى رامزان ۋەزىيىتى توغرىسىدىكى تىۋىت يوللىغان. بۇ ئۇچۇرنىڭ تەرجىمىسى تۈۋەندىكىچە:
تۈركىيە ھاجى بايرام ۋەلى ئۇنىۋىرسىتى خەلقئارا مۇناسىۋەت فاكۇلتىتى پىروففىسورى ئابدۇرەشىد جەلىل قارلۇق ئەپەندى گوللاندىيەدىكى ياۋروپا شەرقىي تۈركىستان مائارىپ جەمىيىتىنىڭ ئالاھىدە تەكلىپى بىلەن گوللاندىيەگە كەلگەن ئىدى.
شەرقىي تۈركىستان مىللىي مەجلىسى رەئىسى سىيىت تومتۈرك ئەپەندىم ئۆزىنىڭ ئىجتىمائى تاراتقۇ سەھىپىدە بايانات ئىلان قىلىپ خىتاينىڭ ئىستانبۇلدىكى باش كونسۇلى سۈي ۋېيغا شىددەتلىك رەدىيە قايتۇردى!
ۆتكەن يىل 9-ئاينىڭ 29-كۈنى لوس ئانجېلىس رايونىدىكى پاسادەنا شەھىرىگە جايلاشقان «پاسادېنا چاسا چېركاۋسى» (Pasadena Foursqaure Church) لوس ئانجېلىس رايونىدىكى ئۇيغۇرلارنى ئۇيغۇرلارنىڭ ھازىرقى پاجىئەسى ھەققىدە بىر مەيدان لېكسىيە سۆزلەپ بېرىشكە تەكلىپ قىلدى.
خىتاي تاشقى ئىشلار مىنىستىرى ۋاڭيى بېيجىڭدا تۈركىيە تاشقى ئىشلار مىنىستىرلىقى مۇئاۋىن مىنىستىرى سەدات ئونال (Sedat Onal) بىلەن كۆرۈشكەندە،
لوس ئانجېلىستىكى ئۇيغۇرلار 15-ماي كۈنى ئاخشام يەھۇدىي-مۇسۇلمان بىرلەشمە ئىپتار پائالىيىتىگە قاتناشتى. بۇ ئىپتار پائالىيتىنى ئامېرىكىدىكى يەھۇدىيلار بىلەن مۇسۇلمانلارنىڭ ئىتتىپاقلىقى ۋە ھەمكارلىقىنى تۈپ مەقسەت قىلغان «يېڭى-زېمىن» (Newground) ناملىق بىر تەشكىلات ئاشۇ بېۋېرلىي خىلل شەھىرىدىكى بىر چوڭ يەھۇدىي چېركاۋىدا تەشكىللىگەن